20 maja – Miłość szczęśliwa i inne wiersze Wisławy Szymborskiej

W deszczowy dzień 20 maja odbyło się kolejne spotkanie klubu czytelniczego "Nad Lipą"
Tym razem omawialiśmy tomik poezji "Miłość szczęśliwa i inne wiersze" noblistki Wisławy Szymborskiej, którego nie ma jeszcze w zasobach Biblioteki. Bardzo trafnie zrecenzowała twórczość poetki koleżanka Urszula Rąpała, która dostrzega w niej poezję intelektualną, filozoficzną, powtarzalność stylu na podstawie trzech wybranych wierszy, szczęście pojmowane dowolnie, spełnienie się w życiu na różnych poziomach, nie infantylne. Niebyt staje się bytem. Ocieranie się o absurd, wyważenie i wielka mądrość.
Koleżanka Elżbieta Sarkowicz potwierdziła, że jest to poezja, którą rozumie i odczuwa podobnie. A wierszem "Podziękowanie" – dziękuje koleżankom i kolegom ze szlaków wędrówek turystycznych, którym zawdzięcza przyjaźń, jaką odnalazła w tym wierszu. Tomik zawiera to, co czuje, a wiersz "Laudacja" uzasadnia nadanie Nagrody Nobla poetce.
Kolega Aleksander Szary pięknie podsumował dyskusję, twierdząc że poetka jest kobietą wrażliwą, skłonną do refleksji, rozpamiętywania swoich przeżyć, snująca refleksje nad życiem. Wiersze nie są erotykami, a autorka nie jest nastolatką, która zakochana zapomina o bożym świecie, ale kobietą dojrzałą, mówiącą o zranionej strefie uczuć osoby najbliższej.
Wierszy o miłości szczęśliwej jest w tomiku zaledwie kilka. Większość zawiera nutę smutku obawy i żalu. Są wiersze o miłości przemijającej, dostarczającej problemów. Samotność jest stanem skłaniającym do refleksji, wspomnień, czasem zazdrości na widok pary zakochanych. Występuje tu problem porozumienia się kobiety i mężczyzny na krótko oczarowanych sobą, spotykających się po latach rozstania. Nie ma moralizatorstwa, dominacji i oskarżeń.
Róża, kwiat-symbol, uosabia etapy miłości: narodziny w pąku, rozkwit i zanikanie. Ja ze swej strony dodałem, że poetka pisze na pograniczu refleksyjnego piękna i dekadencji. Mężczyzna i kobieta, jak "Na Wieży Babel", mówią różnymi językami.
Uważam, że poetka nie rozumie duszy mężczyzny, który myśli syntetycznie, nie gubi się w domysłach.
Na pocieszenie mamy wiersz "O miłości szczęśliwej", wnoszący nutę optymizmu.
PS. Wisława Szymborska jest osobą z ogromnym poczuciem humoru. Dla przyjaciół tworzy zabawne kolaże. Albumik pt ."Wisławy Szymborskiej dary przyjaźni i dowcipu" Ryszarda Matuszewskiego zapoznaje nas z innym rodzajem twórczości poetki. Danuta Chrapkiewicz skomponowała swój kolaż z tych zamieszczonych we wspomnianym albumie.

22 kwietnia – Piękna rupieciarnia Bohumila Hrabala

Spotkanie odbyło się w gościnnej Stacji Naukowej PAN w Szymbarku i miało następujący przebieg:
1. sprawy organizacyjne;
2. ocena książki Bohumila Hrabala Piękna rupieciarnia
3. dyskusja nad lekturą;
4. ustalenia dotyczące dalszych działań.


Kol. Pawłowi Nowickiemu wręczono nagrodę ufundowaną przez Instytut Książki za recenzję książki Dwanaście Marcina Świetlickiego, biorącą udział w konkursie dla Dyskusyjnych Klubów Książki z regionu Małopolski. Przy tej okazji laureat przypomniał nagrodzony tekst, który został zamieszczony na stronie internetowej Instytutu Książki i gorlickiej Biblioteki.
Ustalono termin następnego spotkania – 20 maja 2010 r. W kwietniowym wzięło udział 16 osób.

Recenzję z lektury przedstawiła kol. Barbara Walkus. Nawiązała do elementów biografii Bohumila Hrabala, które miały znaczący wpływ na jego twórczość. Charakteryzowały ją: dowcip, przekora i autoironia, a także nieco surrealistyczne widzenie świata połączone z liryzmem. Autor całkowicie utożsamia się z kreowanymi bohaterami. Jego książki często przybierają formę zbioru esejów, szkiców czy wywiadów. Hrabal bez żenady przyznaje sie do swoich życiowych niepowodzeń, szkolnych i zawodowych. Wyznaje, że alkohol był dla niego ważnym czynnikiem pobudzającym zachwyt dla świata, zachęcającym do wymiany myśli i poglądów. Przy kuflach piwa rodzi się potrzeba zwierzeń, powstają mini opowiadania, dowcipne anegdoty i piosenki. Zdaniem Hrabala początkiem twórczości jest często korespondencja miłosna lub pamiętniki pisane pod dyktando zauroczenia. Hrabalowi odpowiadał małomiasteczkowy klimat rodzinnego Nymburka, w którym funkcjonowały 32 piwiarnie. Ich bywalec – stryj Pepin – wpajał mu zachwyt dla armii austriackiej, pouczając, że „nie trzeba pisać, wystarczy zapisywać, zdobywając się na pewną zuchwałość. Nie były to złe recepty, skoro film Pociągi pod specjalnym nadzorem według scenariusza Bohumila Hrabala, w reżyserii Jirzego Menzla, zdobył Oscara.

W toku dyskusji jedna z koleżanek stwierdziła, że z jednej strony książka Hrabala budzi zachwyt barwnością i humorem, a z drugiej sceptyczną refleksję nad apoteozowanym przez autora knajpianym życiem wypełniającym życiową pustkę. Inna dyskutantka zaznaczyła, iż nie widzi wyższych wartości w omawianej książce Hrabala. Według niej autor wyraża zadowolenie z faktu, iż ten przeciętny świat rozpada się, jak jego ulubione, mocno zniszczone miasteczko. Trudno doszukać się pozytywnych wartości w Pięknej rupieciarni, ale jest w tej książce wiele fragmentów humorystycznych i beztroskich, więc czyta się ją z uśmiechem. Niżej podpisany zwrócił uwagę na motyw miejsca zamieszkania i otoczenia oraz jego wpływ na postępowanie i psychikę bohaterów.– genius loci – zjawisko wielokrotnie dostrzegane przez autorów romantycznych. Przykładem są losy byłej właścicielki rezydencji, w której odbyło się to spotkanie czytelnicze – Stanisławy Groblewskiej. W czasie wojny pełniła ważne funkcje w AK, m.in. z-cy komendanta Rejonu Gorlic. W konspiracyjnej działalności pomogła jej doskonała znajomość języka niemieckiego. Rozmawiając z komendantem niemieckim Nietzchego i Schopenhauera cytowała z pamięci. Warto wspomnieć tę niezwykłą postać, gdy spotykamy się w jej dawnych włościach.

Następną klubową lekturą będzie tomik poezji Wisławy Szymborskiej Miłość i inne wiersze. Zapraszam do lektury.

Fotografie:  © Danuta Chrappkiewicz
Kwadrans akademicki dla spóźnialskich
Kol. Paweł Nowicki z nagrodą Instytutu Książki
Słuchamy nagrodzonej recenzji

---